De beruchte Baja 1000-woestijnrace is de plek waar plannen vaak sneuvelen: 40 uur, mul zand, siltvelden, razende trucks die voor niemand stoppen, en het soort vermoeidheid waarbij de werkelijkheid… optioneel wordt.

Tobias Pieffers is geen fabriekscoureur, geen woestijnveteraan en zelfs niet in de verste verte een logische kandidaat.

Hij is een gewone jongen met een DR-Z400, een YouTube-kanaal en een koppige inslag, en hij waagt zich aan iets wat algemeen als een slecht idee wordt gezien: de Baja 1000 rijden op diezelfde DR-Z.

En precies daarom kun je niet wegkijken.

Zien, willen, doen: de Baja 1000 op een DR-Z

Toby is niet opgegroeid met een masterplan om offroadcoureur te worden, en ook niet om YouTuber met een gek plan te worden. Hij kwam er terecht zoals velen van ons: zien, leuk vinden, doen.

Tijdens corona ging Toby van rondtrekken door Europa in een busje (met zijn downhill-mountainbike achterin) naar thuiszitten in Nederland, een land dat hij liefdevol omschrijft als ‘zo plat als een pannenkoek’. Mountainbiken zonder bergen verliest snel zijn charme. Dus deed Toby wat rusteloze mensen doen als de wereld zegt dat ze stil moeten zitten: hij keek films. Klimmen. Surfen. Dirt. Alles waar beweging in zat.

Toen bracht één avondje laat scrollen op YouTube zijn volgende hoofdstuk op gang.

‘Ik stuitte op de documentaire Paying the Price over Toby Price en zijn weg naar de winst in de Dakar Rally. Halverwege zit een fragment waarin Toby op volle snelheid door een whoop-sectie knalt… Het is poëzie in beweging, en het maakte zoveel in me los dat ik de film meteen op pauze zette om mijn eerste motorrijles te boeken.’

Op dat moment ontstond het idee. Niet als verstandige hobby, maar als een volmondig ja.

De eerste motor, het eerste bewijs

Toby begon op een Honda CRF250L en deed waar weekendrijders het best in zijn: hij zorgde dat het werkte.

‘Ik kocht een Honda CRF250L en werkte me langzaam maar zeker op van rustige onverharde wegen naar steeds technischer terrein. Vorig jaar heb ik op mijn trouwe Honda een reeks Nederlandse enduro-evenementen uitgereden. Was het de ideale machine daarvoor? Bij lange na niet. Kregen we het voor elkaar? Absoluut.’

En toen, omdat Toby blijkbaar allergisch is voor kleine doelen, vierde hij het laatste evenement van het seizoen met iets heel normaals: in bad liggen en weer YouTube kijken.

‘Ik stuitte op de serie Into the Dust van Larry Janesky, over zijn poging om de Baja 1000 in de Ironman-klasse te rijden. Ik zag het, ik vond het geweldig en ik wilde het ook.’

Als ‘dat is krankzinnig’ verandert in ‘ik ga het doen’

De meeste mensen kijken naar beelden van de Baja 1000 en denken: met alle respect, nee.

Toby keek ernaar en ging bellen.

‘Ik ben iemand die eerst doet en later nadenkt. Na het zien van Into the Dust stond voor mij vast dat ik deze race ging rijden. Toen mijn YouTube-kanaal, the Dualsport Experiment, een beetje begon te lopen, heb ik contact opgenomen met Suzuki, een sponsordeal gesloten en me verdiept in de voorbereiding. Toen begon ik pas te beseffen hoe compleet gestoord deze race is.’

Daar heeft hij gelijk in.

‘40 uur achter elkaar racen, dag en nacht, door mul zand en gevaarlijke siltvelden, omringd door giftige cactussen en trophy trucks die je met 260 km/u inhalen, en waarbij vermoeidheid en hallucinaties ook nog eens bij het spel horen…?’

Toby doet niet alsof hij de logische kandidaat is.

‘Denken dat ik dit als gemiddelde adventure-weekendrijder kan uitrijden, is ongelooflijk optimistisch, zo niet gewoon dom. Ik geef als eerste toe dat ik me ver boven mijn niveau begeef. Maar dat maakt het juist zo spannend.’

En dan zegt hij de zin die precies laat zien waarom dit verhaal werkt:

‘Ik dagdroom graag over het Dakar-DNA dat diep in mijn motor verborgen zit. Hij stamt tenslotte af van de DR-lijn. Nu heb ik de kans om te zien of een gewone jongen zoals ik, op zijn eigen trouwe dualsport, een meedogenloze woestijnrace als deze kan overleven. Daar zit voor mij iets ontzettend romantisch in.’

Waar het echt om draait: een verhaal waar hij zelf in kan leven

Vraag je Toby waar hij naar op zoek is (bewijs, een reset, chaos), dan komt hij uit bij iets eerlijkers.

‘Ik heb ruim tien jaar als journalist gewerkt voordat ik de overstap naar video maakte. Verhalen vertellen is altijd een groot deel van mijn leven geweest. Ik wilde al langer iets met film doen op YouTube, en dit project is de perfecte kans om twee dingen te combineren waar ik van houd. Uiteindelijk gaat het denk ik om een verhaal waar ik zelf in kan leven.’

Dat is het bijzondere aan ‘Big Suffer’-projecten, zoals hij ze noemt: ze zijn niet alleen fysiek. Ze vormen een verhaal. Ze geven je dagen richting.

En Toby heeft een patroon.

‘Als ik ergens in duik, zoek ik meestal het grootste wat er binnen die wereld te doen is en daar ga ik voor.’

In zijn eerste jaar mountainbiken schreef hij zich in voor de Megavalanche. Hij zat vier dagen te vernikkelen op een gammele oude waterfiets om een lange schaatsroute af te leggen, ‘omdat die route al 25 jaar niet meer was dichtgevroren’. Een week nadat hij met windsurfen was begonnen, was hij al van plan om het Kanaal over te steken op een windsurfplank (tot het windsurfen niet voldeed aan de basisvoorwaarde: meewerken).

‘Misschien komt het doordat ik zoveel avonturenfilms heb gekeken, maar projecten waarbij je flink moet afzien, hebben iets intrigerends.’

Waarom de DR-Z400 (en waar hij nu al van weet dat hij het gaat haten)

Toby’s plan voor de Baja is niet ‘koop de perfecte racemotor’. Het is precies het tegenovergestelde.

‘Voor mij zijn dualsports de ultieme adventuremotoren. Licht en capabel genoeg voor serieus offroadwerk, maar zonder het intensieve onderhoud en het intimiderende vermogen van een echte racemotor.’

Hij wilde meer koppel dan de CRF250L, maar betrouwbaarheid moest voorop blijven staan. Toen bracht Suzuki de DR-Z terug naar Europa.

‘De DR-Z voelt gewoon alert en klaar om los te gaan.’

Al snel volgde de herinnering dat ‘klaar om los te gaan’ niet hetzelfde is als ‘klaar om te overleven’.

‘Kort daarna reed ik bij een van de enduro-evenementen de beste rit van mijn leven… tot ik de controle verloor en met 77 km/u met mijn gezicht voorop de grond in ging. Ik zag enorm op tegen het telefoontje de volgende dag, maar Suzuki heeft er geweldig op gereageerd.’

Die crash betekende niet het einde van het project. Het was het begin.

Hij vertelde Kristiaan Wulffraat, hoofd PR van Suzuki Nederland, over zijn YouTube-plannen en zijn Baja-droom. Een paar weken later kwam er een mail binnen:

‘“Had jij niet iets met woestijnplannen? Kom eens langs voor een gesprek.” Zo kwam dit Baja-project aan het rollen.’

Waar Toby niet blij van gaat worden, is het gewicht van de motor.‘De DR-Z is een lichte adventuremotor, maar een zware enduromachine. Aan de andere kant: in 2009 reed Mark Verriest, de voormalige manager van Suzuki België, er de Dakar Rally mee uit. Het bewijs dat het kan!’

‘De Baja 1000… op een DR-Z400?’

De reacties zijn in drie kampen te verdelen: enthousiasme, realisme, en die zeldzame opmerking die er echt toe doet.

‘De meeste mensen worden enthousiast. Anderen zijn realistischer. “Je onderschat dit” en “je doet jezelf geen plezier met deze motor” hoor ik het vaakst. En ze hebben gelijk.’

Maar het zijn de woestijnrijders, de mensen die het weten, die hem met beide benen op de grond houden.

‘Ja, dit wordt echt zwaar, maar met de juiste voorbereiding en mindset is het te doen.’

En als de DR-Z kon praten?

‘Ik denk dat hij letterlijk zou schreeuwen: “Let’s f*cking go!” Deze motor heeft pit.’

Toby maakt veel grappen, maar hij neemt het risico niet licht op.

‘Op een schaal van “ik heb dit onder controle” tot “ik word zo een woestijnlegende”, zit ik nu duidelijk aan de legendekant. Ik hoop dat het een leuk verhaal wordt, maar er zijn dagen dat ik aan mezelf twijfel. Ik ben me volledig bewust van de risico’s van een race als deze. Er zijn veel DNF-scenario’s waar ik mee kan leven, maar ook een paar waarbij dat niet zo is.’

Hardop noemt hij de trophy trucks en de siltvelden. (Terecht.)

‘Ik maak me ook een beetje zorgen over de hallucinaties… Ik ga helemaal door het lint als ik kabouters met ukeleles zie rondrennen. Blijkbaar komt dat echt voor bij ultramarathonlopers, en een woestijnrace als de Baja 1000 lijkt daar veel op!’

De angst die hij niet hardop uitspreekt, is er een die de meeste ambitieuze mensen herkennen:

‘Er zijn geweldige mensen en bedrijven, waaronder Enduristan, die tijd en middelen in mij steken, en ik wil ze niet teleurstellen.’

Training: het moment waarop de woestijn hem terugfloot

Op dit moment legt hij de basis: zand, whoops, snelheid, uithoudingsvermogen.

En hij heeft al zo’n dag gehad die je zelfvertrouwen tot op de laatste bout afbreekt.

‘Ik heb onlangs mijn eerste enduro-crosscountryrace gereden. Het was 38 graden, en zodra ik voor het eerst echt stof proefde, vloog alles wat ik over rijden wist het raam uit. De race ging verschrikkelijk, en het was een flinke confrontatie met de werkelijkheid.’

Maar het belangrijkste was niet de prestatie.

‘Ondanks de enorme strijd heb ik niet opgegeven. Voor zo’n klein, mager mannetje ben ik best goed in afzien.’

De opbouw van de motor: eerst overleven

Bij de voorbereiding is Toby’s aanpak niet ‘maak hem snel’. Het is ‘zorg dat hij thuiskomt’.

‘Ik bouw de motor om te overleven. De belangrijkste punten zijn de vering, het juiste brandstofmengsel, voldoende actieradius, een stuurdemper en een degelijke set-up om reserveonderdelen en benodigdheden mee te nemen.’

De Baja heeft stukken waar je lange tijd helemaal alleen bent.

‘Er zijn stukken van ruim 300 kilometer waar ik niemand zal tegenkomen. De juiste uitrusting hebben om jezelf te redden is van levensbelang.’

Voor zijn race-set-up gebruikt hij de Handlebar Bag van Enduristan met de Rally Pack, plus een Hurricane 7-rugzak.

‘Als we de motor bij elke pitstop goed onderhouden, de luchtfilters schoonmaken, de olie verversen en halverwege misschien het voortandwiel wisselen, dan heb ik er vertrouwen in dat de motor het volhoudt.’

Wat de woestijn hem echt gaat leren

Vraag Toby wat de Baja hem gaat leren, en hij zegt niet ‘snelheid’. Hij noemt wat de woestijn altijd leert.

‘Nederigheid, in de eerste plaats! Ik denk dat we als mensen gewend zijn geraakt aan het idee dat we onze omgeving onder controle hebben, maar af en toe worden we eraan herinnerd dat we het zwaar te verduren krijgen als Moeder Natuur alles op ons afvuurt. Hier in Europa ervaren we de hardheid van echte wildernis niet zo vaak. Ik weet niet of het ’s nachts zal zijn of na een stuk door het silt, maar ik weet zeker dat het me op een gegeven moment zwaar gaat vallen om daar alleen te zijn, in die meedogenloze woestijnomstandigheden.’

Maar zijn droomscenario is nog menselijker.

‘Mijn droomscenario is dat ik de finish haal en mijn moeder bel om te vertellen dat het gelukt is. Ze vecht al vier jaar tegen stadium 4-kanker, en haar kracht en veerkracht zijn een enorme inspiratie voor me. Als ik de helft van haar kracht kan opbrengen, haal ik de finish.’

De mensen achter het ‘solo’-verhaal

Toby trotseert het zand van de Baja dan wel alleen, maar the Dualsport Experiment is geen eenzame-wolf-fantasie. Het is een teamproject.

‘Mijn vriendin Roos, mijn vrienden Erwin en Ciska, Kristiaan en het geweldige team van Suzuki, Claudia van Powersportcenter, de crew van Enduristan, het team van Unbreakable Academy, zoveel onbekenden op internet… Ik heb echt het gevoel dat mensen voor me duimen, tips delen, advies geven en me gewoon aanmoedigen.

Er moet nog veel gebeuren, en soms wordt het me een beetje te veel. Maar één reactie van iemand op Reddit is me echt bijgebleven: als ik de druk voel, herinner ik mezelf eraan hoeveel geluk ik heb dat ik in deze positie zit.En: “Geniet ervan. Vergeet niet dat we voor de lol racen.”’

Ook belangrijk: neem een kam mee voor de cactusnaalden. De Baja is in elk geval romantisch.

Op de vraag wat hij zou zeggen tegen iemand die droomt van een vergelijkbare stunt, hoeft Toby geen seconde na te denken.

‘Ik zou ze helpen hun rugzak over het hek te gooien! Er is een theorie die er eigenlijk op neerkomt: “Verbind je aan iets wat je wilt door een point of no return te creëren.” Als je je rugzak over het hek gooit, moet je eroverheen klimmen om hem terug te halen. Het is zo makkelijk om het leven tussen jou en je dromen te laten komen. Soms is de beste aanpak om je er gewoon aan te verbinden en de rest onderweg uit te zoeken. Ik zou ook hun cornerman zijn. De man die zegt dat je niet te veel moet nadenken als de twijfel toeslaat, die je steunt als het misgaat en die je hoe dan ook aanmoedigt. Ik vind het prachtig als mensen aan iets geks beginnen.’

Volgens Toby denken mensen soms gewoon te veel na. En voelt een groot project als dit te spannend, dan zijn micro-avonturen een prima begin, zolang je jezelf maar een klein beetje uit je comfortzone duwt. 

De motor is het excuus

Toby’s hele idee past in één zin:

‘De motor is het excuus. Waar het echt om gaat, is bewijzen dat weekendrijders zoals jij en ik bovenmenselijke dingen kunnen doen als we ervoor gaan.’

Nu moet hij alleen nog de finish halen.

Maar nog voor de start is dat precies wat hem een Enduristan-ambassadeur maakt: geen perfectie, geen gepolijst plaatje, niet doen alsof hij alles onder controle heeft. Het gaat om de bereidheid om je ergens aan te verbinden (je rugzak over het hek te gooien) en het werk in alle openheid te doen.

Want de beste avonturenverhalen zijn niet de verhalen waarin alles goed gaat.

Het zijn de verhalen waarin je je boven je niveau begeeft, valt, je motor weer opraapt en toch doorgaat, en ergens tussen de whoops en de nacht ontdekt waar je van gemaakt bent.